Homepage / Alfabeler / Slav Alfabeleri
İmla Kuralları Nedir? Üslup Nedir? Dilbilgisi Nedir? Vindergood Alfabesi Urartu Alfabesi Ülkemizde Kullandığımız Alfabe Hangi Uygarlık Tarafından Bulunmuştur Zambiya Alfabesi Ukrayna Alfabesi Ukraynaca Alfabe Okunuşu Zebur Alfabesi Zibu Alfabesi Vefk Alfabesi Ütopya Alfabesi Yunanca Alfabe Okunuşu Zodyak Alfabesi Wakanda Alfabesi Vietnam Alfabesi Latin Alfabesine Son Şeklini Veren Uygarlık Şifreli Alfabe Yapma Pomakça Alfabesi Latin Alfabesi Olmasaydı Ne Olurdu? Pilot Alfabesi Melek Alfabesi Latin Alfabesine Geçişin Faydaları Şu An Kullandığımız Alfabe Sanskritçe Alfabe Pakistan Alfabesi Lehçe Alfabe Latin Alfabesi Olmayan Harfler Laz Alfabesi Sırp Alfabesi Selçuklu Alfabesi Norveç Alfabesi Nogay Alfabesi Latin Alfabesi Kaç Harftir? Latin Alfabesinin Özellikleri Maddeler Halinde Şaman Alfabesi Polonya Alfabesi Orhun Yazıtları Latin Alfabesi Lehçe Alfabesi Latin Alfabesi Ve Türk Alfabesi Arasındaki Fark Latin Alfabesini Kullanmayan Ülkeler Tayland Alfabesi Pinyin Alfabesi Pers Alfabesi Nato Alfabesi Latin Alfabesi Kullanan Ülkeler İçinde Latin Alfabesini Kaç Kişi Biliyor Latin Alfabesine Eklenen Harfler Şimti Alfabesi Romen Alfabesi Oğuz Alfabesi Nors Alfabesi Latin Alfabesi Kullanan Ülkeler Kiril Alfabesi Kullanan Türk Devletleri Japoncada Kaç Alfabe Var İtalyanca Alfabe İbrani Alfabesi Kullanan Ülkeler İbrani Alfabesi Kullanan Türk Boyu Göktürk Alfabesinde Kaç Harf Vardı? Latin Alfabesi Hangi Uygarlık Tarafından Bulunmuştur? Japonca Katakana Alfabe           İsrail Alfabesi Irk Bitig Alfabesi İbrani Alfabesi Kaç Harflidir? Göktürk Alfabesi Ne Zamana Kadar Kullanıldı? Latin Alfabesi Hangi Ülkelerde Kullanılır? Japonca Alfabe Öğren İşaret Dili Alfabesi İspanyol Alfabesi Hiragana Alfabesi Grek Alfabesi Kiril Alfabesi Hangi Ülkelerde Kullanılır? Japonca Hiragana Alfabe İspanyolca Alfabe Hint Alfabesi Göktürk Alfabesi Rakamlar Latin Alfabesi İle Yazılan Eserler Japon Alfabesi Işık Dili Alfabesi İbrani Büyü Alfabesi Hiyeroglif Alfabesi Günümüzdeki Latin Alfabesi Nasıl Oluşmuştur? Kör Alfabesi Japonca Çince Alfabe İtalyan Alfabesi Irak Alfabesi Hangi Padişah Latin Alfabesi İstedi? Görme Engelliler Alfabesi İsveç Alfabesi Göktürk Alfabesi Ne Zaman Kullanıldı? Fonetik Alfabe Tablosu Eski Latin Alfabesi Dünyanın En Uzun Alfabesi Değişik Alfabe Yazıları Ceylin Alfabesi Bizans Alfabesi Göktürk Alfabesi Hangi Yüzyıllar Arasında Kullanılmıştır? Frig Alfabesi Enokyan Alfabesi Dünyadaki Alfabe Çeşitleri

Alfabeler

Slav Alfabeleri

Slav dilleri, Avrupa’da yaşamakta olan en kalabalık etnik topluluk olan Slav topluluğuna ait olan milletler tarafından konuşulmakta olan dillere verilen isimdir. Daha çok Avrupa’nın doğu bölgesinde ve güneydoğu bölgesinde yaşamaktadırlar. Ama Avrupa’nın kuzeyinde yaşayan Slavlar da vardır.

Slav dilleri, temel olarak birbirine çok yakın ve genellikle farklı Slav diller konuşanların bir ölçüde birbirlerini anlayabilecekleri şekilde gelişmiştir. Genellikle aralarındaki farklar sözcüklerin telaffuzundan, sözcüklerin çekim şekillerinden ve sözcük dağarcıklarının genişliğinden kaynaklanır. Ayrıca tarih boyunca çok farklı milletlerle etkileşim içinde oldukları ve bazen boyunduruk altında kaldıkları için, dillerin diğer yabancı dillerden de farklı oranda etkilendikleri gözlemlenebilir.

Hint-Avrupa ailesinin alt grubu olduğu kabul edilen Slav dilleri, temel olarak Doğu, Batı ve Güney Slav dilleri olarak 3 ayrı gruba ayrılır. Slav dillerini kullanan topluluklar ise dini inanışları yönünden ayrılmışlardır. Ortodoks ve Katolik olmak üzere başlıca iki dini inanışa sahip olan Slav milletleri, toplulukları vardır. Ayrıca az miktarda da olsa Müslüman ve Protestan Slavlar bulunmaktadır. Bazı istisnalar bulunsa da, Ortodoks Slavlar geleneksel olarak Kiril Alfabesinden türetilmiş olan alfabelerini, Müslüman, Katolik ve Protestan Slavlar ise Latin Alfabesini kullanmaktadırlar. Yani genelleme yapılırsa, Slav topluluklarının çok büyük bir bölümünün Kiril Alfabesini kullandıkları sonucuna ulaşılabilir.

Slav Alfabesi ya da Kiril Alfabesi olarak nitelendirilen alfabenin ortaya çıkışı konusunda çeşitli iddialar bulunmaktadır. Bunların kesinliği kanıtlanmış olmasa da, söz etmek yerinde olabilir. Çok taraftar bulan bir görüşe göre, Kiril ve Metodius kardeşler, eski Slav dillerinin yazılması için geliştirilen Slav Alfabesinin, Kiril alfabesinin atası sayılan alfabenin geliştirilmesini sağlayan kişilerdir. Kardeşler Bizanslı Yunan misyonerlerdir. Dini görev almadan önce oldukça iyi bir eğitim almışlar ve bilimsel konuların yanı sıra farklı diller üzerine de uzmanlaşmışlardır. 862 yılında iken, Frankların desteği ile başa geçmiş ve Romalı misyonerleri ülkesinden kovmuş olan Moravya Prensi Rastislav, dini olmaktan ziyade siyasi amaç taşıdığı anlaşılan bir mesajı İmparator III. Michael ve patriğe ileterek Bizans’tan yardım ister. Bu mesaja göre Slav dilleri üzerinde çalışacak ve Slav halkının hristiyanlık dinine geçmesini sağlayacak olan din adamları, bilim adamları gönderilmesini istemektedir. İmparator da bölgede Bizans etkisini genişletecek olan bu isteği kabul eder ve Kiril ve Metodius kardeşleri bu işle görevlendirir.

Kardeşler öncelikli olarak bu görevde kendilerine yardımcı olmaları için yardımcılar yetiştirirler ve İncil’i Slav diline çevirirler. Çevirme işlerini kolaylaştırmak ve halk tarafından daha kolay anlaşılmasını sağlamak için de Eski Slav diline uygun bir alfabe olan ve 38 harf bulunduran Glagolitik alfabesini geliştirirler. İşte bu alfabe, günümüzde Slav uluslarının çoğunluğu tarafından kullanılan Kiril alfabesinin atası olarak bilinmektedir. Slav dilinin yapısına uygun olarak geliştirilen bu alfabe, eski Slavca ile verilmeye başlayan edebi eserlerin, el yazmalarının yazılmış olduğu alfabedir. Kardeşlerin ölümünden sonra bölgede görevlerini devam ettirmeleri için seçtikleri Gorazd yeni Papa ve siyasi yetkililer tarafından tanınmayacak, atanan yeni misyoner ise kardeşlerin izlerini ve görüşlerini takip edenleri bölgeden kovacaktır. Kovulanlar iyi karşılandıkları Bulgar İmparatorluğu’na gittikten sonra, Slav dilinin de resmi dil olması ile birlikte din okulları kuracak, Kiril alfabesini geliştirecek, bu sayede tüm Slav halkları arasında Slav dilinin, Kiril alfabesinin ve Hristiyanlığın yayılmasını sağlayacaklardır.

Glagolitik alfabesi ile yazılmış olan el yazmaları ve eserler, eski Slav dilinin ilk yazılı örnekleri olarak kabul edilir.

Glagolitik alfabesi ile yazılmış olan el yazmaları ve eserler, eski Slav dilinin ilk yazılı örnekleri olarak kabul edilir.

Glagolitic alfabesi ya da Glagolitsa, Slav dilinin gelişimi, Slav dilinin edebiyat dili haline gelmesi, milli birliklerini ve dini birliklerini elde etmeleri açısından çok önemli rol oynamıştır. Bu alfabe Slav diline çevrilen İncil’i yazmak için kullanılmış, Moravya’da resmi yazışmalarda, bazı edebiyat eserlerinde ve kardeşler tarafından kurulan Akademi’de kullanılmıştır. 9.yüzyıldaki Yunan el yazmalarına dayanılarak geliştirilen alfabe, geleneksel olarak kardeşlerden Kiril’e mal edilmektedir. Papalığın 880 yılındaki açıklaması da bu alfabenin filozof Konstantin tarafından bulunduğu belirtilmektedir. Kiril’in doğumdaki ismi Konstantin’dir ve Kiril isminin daha sonra hatta ölümünden sonra kendisine verildiği düşünülmektedir. Önce Ortodoks Kilisesi daha sonra Katolik Kilisesi tarafından aziz ilan edilmiş olan kardeşler, Slavların önderleri olarak bilinirler ve ‘Avrupa’nın koruyucuları’ unvanına sahiptirler.

Kiril alfabesi ise bu kardeşlerin geliştirmiş olduğu Glagolitic alfabesinin sadeleştirilmiş biçimi olarak bilinmektedir. İlk alfabe 38 harften meydana gelirken, Kiril alfabesindeki harf sayısı azaltılmış, alfabe daha sade hale getirilmiştir. Günümüzde değişik milletlerin kullandığı Kiril alfabesi, 30 harf civarından oluşmakta, milletlerin kendi kullandıkları dile göre birkaç harf ekledikleri görülmektedir. Örneğin Rusça dilinin yazıldığı Kiril alfabesi 33 harften oluşurken, Makedon dilini yazmak için kullanılan alfabe 31 harften oluşmaktadır. Kiril alfabesinin oluşturulması konusunda ise farklı görüşler vardır. Bazı kişiler Kiril ve Metodius’un öğrencilerinden Ohridli Clement’in bu alfabeyi hazırladığını savunmaktadırlar. Diğer bir görüş ise Bulgaristan’da bulunan Preslav Edebiyat Okulunda 10.yüzyılda geliştirilen alfabenin, Kiril’e ithaf edildiğini ve bu şekilde adlandırıldığını söylemektedir.

Farklı dillerde kullanılan Kiril alfabesindeki harf sayısı değişmektedir. Örneğin Rus-Kiril Alfabesinde 33 harf bulunmaktadır.

Farklı dillerde kullanılan Kiril alfabesindeki harf sayısı değişmektedir. Örneğin Rus-Kiril Alfabesinde 33 harf bulunmaktadır.

Hint-Avrupa dil ailesinin bir alt grubunda yer alan Slav dilleri, genellikle Kiril Alfabesi ya da Slav Alfabesi olarak anılan alfabe ile ya da Latin alfabesi ile yazılmaktadırlar. Bunun farklı nedenleri olmasına karşılık, genellikle 19. Yüzyıla kadar bazı Slav dilleri hariç diğer Slav dillerinin önemsenmeyişi, bu dilleri kullanan toplulukların bağımsız devletlerinin ya da siyasi otoritelerinin olmayışıdır. Bu nedenle bazı Slav dilleri yeterince gelişme gösterememiş ve özellikle 19. Yüzyıla kadar kendi dillerine uygun olan alfabeyi geliştirme şansı bulamamışlardır. Yine de şu an için Slav dillerini yazmak için kullanılabilecek olan en uygun alfabenin Slav alfabesi ya da Kiril Alfabesi olarak bilinen alfabe olduğu düşünülmektedir.

Rusça, Ukraynaca, Beyaz Rusça, Bulgarca, Pomakça ve Makedonca gibi Slav dilleri Kiril Alfabesi ile Slav Alfabesi ile yazılmaktadır. Ayrıca Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Moğolistan, Makedonya gibi ülkelerde ve Başkurdistan, Yakutistan gibi özerk Türk bölgelerinde de Slav Alfabesi kullanılmaktadır. Sırbistan ve Karadağ’da ise hem Slav Alfabesi hem de Latin Alfabesi birlikte kullanılmaktadır. Ama geleneksel olarak Kiril Alfabesinin kullanımı daha yaygındır. Diğer Slav milletleri ve dilleri olarak gösterilebilecek olan Çekçe, Slovakça, Lehçe, Hırvatça ve Boşnakça gibi dilleri yazmak için ve bu dilleri kullanan ülkelerde ise Latin Alfabesi kullanılmaktadır. Ama hem Slav dillerinin hem de Slav alfabesinin dünyada en yaygın olarak konuşulan diller ve kullanılan alfabeler arasında yer aldığını söylemek yanlış olmayacaktır. Örneğin geçtiğimiz yüzyıllarda çok etkili bir siyasal güç olan Rusça, günümüzde de Birleşmiş Milletlerin resmi dillerinden biri olarak kullanılmaktadır. Dünyanın en çok kullanılan 7. Dili durumunda bulunan Rusça, nispeten zor öğrenilen bir dil olarak bilinir. Çünkü Rusça dilindeki kelimelerde belli bir vurgu kuralı yoktur. Bu nedenle Rusça kelimeleri öğrenirken kullanılması gereken vurguyu da öğrenmek gerekir. Buna rağmen çok önemli bir dil olarak kabul edildiği için, öğrenilmesi teşvik edilen bir dildir. Rusça dilinde kullanılan sesleri ifade etmek için de Latin Alfabesi yeterli gelmediğinden, Rusça dilini yazmakta kullanılan Kiril Alfabesinin ya da diğer bir anlatımla Slav Alfabesinin öğrenilmesi ve kullanılması zorunlu olarak kabul edilebilir.

 

Facebook üzerinden bu sayfaya yorum yap!
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (No Ratings Yet)
Loading...

One Comment

  1. önder 24 Nisan 2018 13:14

    güzel anlatım, teşekkürler.

YORUM GÖNDER

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*